Πώς και γιατί αποφασίστηκε η «Τελική Λύση» του Εβραϊκού ζητήματος;

Με αφορμή την Παγκόσμια ημέρα μνήμης των θυμάτων του Ολοκαυτώματος, στις 27 Ιανουαρίου, έχει ιδιαίτερο ενδιαφέρον να γίνει μια ιστορική αναδρομή, στο πώς και στο γιατί οι Γερμανοί Ναζί επέλεξαν να εφαρμόσουν το σχέδιο εξόντωσης των Εβραίων ή αλλιώς την Τελική Λύση.

Από το 1933, όταν ανέλαβε την εξουσία στην Γερμανία ο Χίτλερ, οι συνθήκες διαβίωσης των Εβραίων της χώρας ξεκίνησαν να αλλάζουν ριζικά. Ωστόσο, πριν το ξέσπασμα του Δευτέρου Παγκοσμίου πολέμου, η ιδέα της θανάτωσης εκατομμυρίων εβραίων της Ευρώπης, δεν είχε διαδοθεί, τουλάχιστον επίσημα.

Το καλοκαίρι του 1938, αποφασίστηκε να λάβει χώρα μια διάσκεψη στο γαλλικό θέρετρο του Εβιάν, για να συζητηθεί το πρόβλημα των Γερμανοεβραίων προσφύγων.. Εκεί λοιπόν, συναντήθηκαν τριανταδύο, υψηλόβαθμοι αξιωματούχοι, απεσταλμένοι από κάθε χώρα που συμμετείχε στη διάσκεψη. Την μοναδική εξαίρεση αποτέλεσε ο τότε Αμερικανός Πρόεδρος, Ρούζβελτ, ο οποίος επέλεξε να μην στείλει κάποιον υψηλόβαθμο αξιωματούχο, όπως τον Υπουργό Εξωτερικών. Αντί αυτού, στη διάσκεψη εκπροσώπησε τις Η.Π.Α. ένας επιχειρηματίας και στενός φίλος του Ρούζβελτ.

Στη διάρκεια της διάσκεψης, που διήρκεσε εννιά ημέρες, ο ένας μετά τον άλλο οι απεσταλμένοι έπαιρναν το λόγο και εξέφραζαν τη συμπαράστασή τους στους Εβραίους πρόσφυγες. Οι περισσότερες χώρες, ωστόσο, συμπεριλαμβανομένων των Ηνωμένων Πολιτειών και της Βρετανίας, επικαλούνταν δικαιολογίες και κατέληγαν στο ότι δεν μπορούσαν να  δεχτούν περισσότερους πρόσφυγες στις χώρες τους. Η άρνησή τους είχε τα βασικά της ερείσματα στο πιθανό σενάριο ότι μια αύξηση του αριθμού των προσφύγων θα επιδείνωνε τις οικονομικές δυσκολίες, που ήδη υπήρχαν μετά το μεγάλο κραχ του 1929.

Αξίζει να σημειωθεί, ότι εξαίρεση αποτέλεσε η Δομινικανή Δημοκρατία, καθώς ήταν η μόνη χώρα που δέχτηκε να φιλοξενήσει στο έδαφός της Εβραίους πρόσφυγες, ενώ το 1940 υπέγραψε συμφωνία, με τον Rafael Trujillo να δωρίζει  έκταση 26.000 στρεμμάτων για να κατασκευαστούν οικισμοί για Εβραίους πρόσφυγες.

Η διάσκεψη ολοκληρώθηκε μία εβδομάδα αργότερα, χωρίς να επιφέρει κάποιο απτό αποτέλεσμα. Απότοκο της αποτυχίας της Γερμανίας, να πείσει τις υπόλοιπες χώρες να δεχτούν τους Εβραίους που ζούσαν στα ναζιστικά εδάφη, ήταν οι Εβραίοι της Γερμανίας και έπειτα της Ευρώπης να οδηγηθούν ακόμα πιο κοντά  στην «Τελική Λύση του Εβραϊκού Ζητήματος».

Ακολούθησε η ιδέα του σχεδίου «Μαδαγασκάρη», που είχε ως βασικό στόχο την εκκένωση της Ευρώπης από τον Εβραϊκό πληθυσμό και την μετακίνησή τους στη Μαδαγασκάρη. Οι Ναζί, παρόλο που ήδη εφάρμοζαν την πολιτική των στρατοπέδων συγκέντρωσης με χιλιάδες θανάτους ήδη από το 1933, τη βρήκαν ελκυστική και το Μάιο του 1940 εκδήλωσαν πραγματικό ενδιαφέρον για το σχέδιο.

Το σχέδιο μπήκε ουσιαστικά σε κίνηση το 1940. Καθώς ζύγωνε η νίκη του Άξονα ενάντια στη Γαλλία, όπως πίστευαν οι Γερμανοί, σύντομα όλες οι γαλλικές αποικίες θα βρίσκονταν υπό γερμανικό έλεγχο, και το Σχέδιο Μαδαγασκάρη θα μπορούσε να πραγματοποιηθεί.

Οι περισσότεροι Ναζί αξιωματούχοι, ειδικά οι επικεφαλής της Γενικής Κυβέρνησης, θεωρούσαν τη διά της βίας επανεγκατάσταση των Εβραίων στη Μαδαγασκάρη πολύ προτιμότερη από τις προσπάθειες απέλασής τους στην Πολωνία, επειδή η επιχείρηση αυτή παρουσίαζε πολλά προβλήματα και γεννούσε έξοδα.

Ένας από τους λόγους εγκατάλειψης αυτού του σχεδίου ήταν η αποτυχία της Γερμανίας να νικήσει τη Βρετανία και να πάρει τον έλεγχο του στόλου της, τον οποίο θα χρησιμοποιούσε για την απομάκρυνση των Εβραίων από την Ευρώπη. Επιπλέον, υπήρχε πρόβλημα με τη φρούρησης των θαλάσσιων οδών, όπου η Βρετανία είχε το πάνω χέρι.

Όταν οι Βρετανοί και οι Ελεύθεροι Γάλλοι απέσπασαν τη Μαδαγασκάρη από τη Γαλλία του Βισύ το 1942, εξανεμίστηκαν και οι τελευταίες  πιθανότητες εφαρμογής του Σχεδίου. Η αποτυχία του Σχεδίου Μαδαγασκάρη ήταν ένας από τους καθοριστικούς  παράγοντες που οδήγησαν στην εφαρμογή  «Τελικής Λύσης του Εβραϊκού Ζητήματος».

Η τελική απόφαση ελήφθη κατά τη διάρκεια της σύσκεψης του Βάνζεε, στα περίχωρα του Βερολίνου, όπου συζητήθηκαν, ανάμεσα στους διάφορους στρατιωτικούς και πολιτικούς επικεφαλής, τα πρακτικά ζητήματα για την εφαρμογή της «τελικής λύσης». Στη συνάντηση συμμετείχαν δεκαπέντε υψηλόβαθμα στελέχη του ναζιστικού κόμματος και κορυφαίοι εκπρόσωποι της γερμανικής κυβέρνησης, αλλά και σημαντικά στελέχη της κυβέρνησης εκτός των SS, των οποίων η συνεργασία ήταν απαραίτητη, όπως οι γραμματείς του Υπουργείου Εξωτερικών και του Υπουργείου Δικαιοσύνης. Μετά την παρουσίαση του σχεδίου, όλοι συμφώνησαν, ενώ η σύσκεψη κράτησε 60-90 λεπτά.

Η «τελική λύση», που αποφασίστηκε, ήταν η κωδική ονομασία των Ναζί για την εσκεμμένη, προσεκτικά σχεδιασμένη εξολόθρευση -ή γενοκτονία- όλων των Εβραίων της Ευρώπης. Στην πράξη, οι συμμετέχοντες στη συνάντηση στο Βάνζεε συζήτησαν για μεθόδους δολοφονίας, για εκκαθαρίσεις και για «εξόντωση». Η Διάσκεψη του Βάνζεε όπως έμεινε στην ιστορία, δεν σηματοδότησε την απαρχή της «Τελικής Λύσης»

Κανείς από τους παρισταμένους στο Βάνζεε δεν έφερε αντιρρήσεις στην πολιτική που ανακοινώθηκε. Ποτέ άλλοτε ένα σύγχρονο κράτος δε δεσμεύτηκε έτσι για τη δολοφονία ενός ολόκληρου λαού.

Μετά τη Διάσκεψη του Βάνζεε,  οι Ναζί άρχισαν να εκτοπίζουν συστηματικά Εβραίους απ’ όλα τα μέρη της Ευρώπης στα έξι στρατόπεδα εξόντωσης που είχαν δημιουργήσει σε πολωνικά εδάφη – Κέλμνο, Μπέλζεκ, Σόμπιμπορ, Τρεμπλίνκα, Άουσβιτς-Μπίρκεναου και Μαϊντάνεκ. Τα στρατόπεδα εξόντωσης ήταν κέντρα δολοφονίας σχεδιασμένα για τη διάπραξη γενοκτονίας. Περίπου τρία εκατομμύρια Εβραίοι δολοφονήθηκαν σε θαλάμους αερίων στα στρατόπεδα εξόντωσης.

#PoliticsToday #HolocaustRemembranceDay #neveragain #memoryofmilionJews

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s