Το 2015 στην έκθεση προόδου, η Ευρωπαϊκή Ένωση επέκρινε την Τουρκία για τις καταχρήσεις απέναντι στα ανθρώπινα δικαιώματα και τις παραβιάσεις απέναντι στη δημοκρατία. Αυτό δημιουργεί ένα ακόμα πρόβλημα στη λίστα για την Τουρκία, η οποία προσπαθεί να συμμετάσχει στην Ευρωπαϊκή Οικονομική Κοινότητα από το 1987. Όμως, η αυταρχική Τουρκική κυβέρνηση και οι αυστηρές αρχές δικαίου τους έχουν μόνο επιδεινωθεί. Συγκεκριμένα, ο Πρόεδρος Recep Tayyip Erdoğan, έχει ακολουθήσει πολιτικές οι οποίες δραματικά υπονομεύουν τα ανθρώπινα δικαιώματα και τη δημοκρατία της γείτονας χώρας. Αυτό μας ωθεί να αναρωτιόμαστε αν η Τουρκία θα είναι ποτέ σε θέση να ενταχθεί στην Ευρωπαϊκή Ένωση.
Αρχικά, για να μπορέσει μια χώρα να εξασφαλίσει τα κριτήρια ένταξης στην Ε.Ε πρέπει να έχει σταθερή δημοκρατία, λειτουργική οικονομία και μια κυβέρνηση που δρα μόνο με βάση τους κανόνες δικαίου. Ζωτικής σημασίας είναι επίσης το γεγονός πως πρέπει να σέβονται τα ανθρώπινα δικαιώματα και να προστατεύουν τις μειονότητες. Αν δεν προϋπάρχουν αυτά τα πρότυπα τότε απλά παραμένουν ‘υποψήφιες’ χώρες. Η Τουρκία είναι μία από τις χώρες τις οποίες δεν πληροί τα παραπάνω πρότυπα και επανεξετάζεται για να εκτιμηθεί η πρόοδος της. Χώρες οι οποίες υποστηρίζουν αυτή την υποψηφιότητα είναι το Ηνωμένο Βασίλειο και οι Η.Π.Α, ενώ από την άλλη, η Γερμανίδα καγκελάριος Angela Merkel, ιστορικά διαφωνεί με μια πιθανή είσοδο της Τουρκίας στην Ε.Ε. Η λυπητερή αλήθεια είναι ότι η χώρα υποφέρει από την ‘δημοκρατικά’ εκλεγμένη κυβέρνηση του Erdoğan, αλλά μόνο πραγματική δημοκρατία δεν επικρατεί στο εσωτερικό της. Κατατάσσεται σε μια από τις χειρότερες από άποψη ελευθεριών στους δείκτες το 2015.
Ο Πρόεδρος ελέγχει τα περισσότερα μέσα επικοινωνίας και τα δορυφορικά κανάλια, ενώ έχει εντρυφήσει στη κοινωνία το φόβο μέσω των συλλήψεων και ακόμα δολοφονιών σε βάρος δημοσιογράφων. Από το 2006 η Τουρκία έχει ένα ισχυρό διπλωματικό χαρτί το οποίο και έχει χρησιμοποιήσει και φέρνει σε δύσκολη θέση την Ε.Ε. Δεν είναι άλλο από την προσφυγική κρίση. Με αντάλλαγμα ένα τεράστιο ποσό, την παροχή visa free για τους Τούρκους καθώς και την πιο γρήγορη ενταξιακή τους πορεία, συμφώνησαν να υποδέχεται χιλιάδες πρόσφυγες οι οποίοι κατευθύνονται προς την Ελλάδα και την Ε.Ε. Μέσα στη μεγάλη προσφυγική κρίση και το αδιέξοδο των Ευρωπαίων ηγετών, έκλεισαν την συμφωνία για το ‘προσφυγικό’. Την ίδια χρονιά όμως με το πραξικόπημα εναντίον του Προέδρου, εκτροχιάστηκαν οι σχέσεις τους και αποφασίστηκε να μη δοθεί το μέρισμα στη Τουρκία. Από τότε υπάρχει μια πορεία μπρος και πίσω όσον αφορά τη υποψηφιότητα τους. Τι έχουν να πουν οι Τούρκοι πολίτες βέβαια για αυτό, άραγε επιθυμούν την ένταξη της χώρας τους ;
Όπως και στα περισσότερα ζητήματα που απασχολούν μια χώρα έτσι και σε αυτό, υπάρχει διχογνωμία ανάμεσα στους πολίτες. Ο διαχωρισμός είναι προφανής και κατανοητός. Από τη μία, είναι οι πολίτες που υποστηρίζουν την ανεξάρτητη από κάθε βοήθεια και αλληλεπίδραση Τουρκία και άρα τη μη ένταξη και από την άλλη πλευρά, είναι οι πολίτες που επιθυμούν την ένταξη καθότι πιστεύουν πως είναι και αυτοί Ευρωπαίοι πολίτες και μοιράζονται πολλές ίδιες αξίες με τα υπόλοιπα Ευρωπαϊκά κράτη, είναι οι φιλελεύθερη ροή.
Παρόλα αυτά, το ευρωπαϊκό κοινοβούλιο ψήφισε το περασμένο Μάρτιο την αναστολή της ένταξης της Τουρκίας στην Ε.Ε, βρίσκοντας την αντίδραση από την πλευρά της Τουρκίας με την δήλωση πως, ήταν μια μονομερής απόφαση του κοινοβουλίου.
Η ένταξη της χώρας τη συγκεκριμένη χρονική περίοδο όντως φαντάζει κάτι το αδύνατο. Σε ότι κριτήριο και αν απαιτείται για να εισχωρήσουν, δεν έχει υπάρξει πρόοδος. Όλοι γνωρίζουν πως το μεγαλύτερο πρόβλημα εκκρίνεται από τον Πρόεδρο Erdoğan και τις ακραίες πολιτικές που ακολουθεί. Όμως, σιγά σιγά η χώρα φαίνεται να ξυπνά χάρη κυρίως στη νέα γενιά που ελπίζει για μια νέα σελίδα στη χώρα, πιο δημοκρατική και συνάμα Ευρωπαϊκή.
Γράφει η Ζωή Κώτσου, γεννημένη το 1998, προπτυχιακή φοιτήτρια του τμήματος
Βαλκανικών Σλαβικών και Ανατολικών Σπουδών ( Β.Σ.Α.Σ ) του Πανεπιστημίου Μακεδονίας.
Politics Today 